محمد کاظمی

نویسنده: محمد کاظمی

۱۶ ساله، دانش‌آموز دبیرستان علامه حلی. علاقه‌مندی‌هایی که دارم هم فیزیک، الکترونیک، برنامه‌نویسی، ریاضی و ... (و البته خیلی چیز‌های دیگه که جا نمیشه!)

کشف شگفت‌انگیز ناسا: یک دسته بزرگ از سیارات مانند زمین

کشف شگفت‌انگیز ناسا: یک دسته بزرگ از سیارات مانند زمین
این تصویر ممکن است مانند سطح یکی از سیارات تازه کشف شده باشد. دانشمندان با استفاده از تلسکوپ فضایی اسپایتزر و تلسکوپ‌های زمینی، کشف کرده‌اند که هفت سیاره به اندازه زمین در این منظومه وجود دارد.

تلسکوپ فضایی اسپایتزر ناسا (Spitzer) اولین منظومه شناخته‌‌شده از هفت سیاره هم‌اندازه زمین را اطراف یک ستاره نشان‌داده است. سه تا از این سیاره‌ها به طور امن در کمربند حیات قرار گرفته اند؛ محدوده‌ای اطراف ستاره مادر که به نظر می‌رسد یک سیاره سنگی آب مایع در سطحش داشته باشد.

امواج گرانشی، از پیش‌بینی تا واقعیت

امواج گرانشی

در زمان‌های خیلی دور، در عمق فضا،‌ دو سیاهچاله سنگین به آرامی با هم رو در رو می‌شوند. این دو شبح ستاره‌ای همواره به طور مارپیچ به هم نزدیک می‌شوند، تا اینکه، تقریبا ۱.۳ میلیارد سال پیش، آنها با سرعت زیادی که نصف سرعت نور بود، به دور هم چرخیدند و سرانجام با هم یکی شدند. این برخورد لرزشی درون جهان منتشر کرد…

لرزش‌ها در تار و پود فضا-زمان امواج گرانشی نامیده می‌شوند. یکسال و پنج ماه پیش (سپتامبر ۲۰۱۵) از زمین عبور کردند؛ و برای اولین بار، فیزیکدانان امواج را شناسایی کردند، ۴ دهه تلاش، به نتیجه رسید و نگاه جدیدی به سمت آسمان آغاز شد.

شیرینی، چوب شور و جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۶

جایزه نوبل

جایزه نوبل فیزیک امسال هم اهدا شد. جایزه رو به دو قسمت مساوی تقسیم کردند. یکی رو به آقای David J. Thouless از دانشگاه واشینگتون و اون یکی قسمت رو هم بین F. Duncan M. Haldane از دانشگاه پرینستون و J. Michael Kosterlitz  از دانشگاه براون تقسیم کردند. هر سه تاشون هم بریتانیایی بودن. جایزه رو برای کارشون در سال‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ دادن. کاری که کرده بودن توضیح یه چیز عجیب بود زمانی که یک ماده رو مثل یه صفحه له کنید یا به دمای نزدیک صفر مطلق ببرید. یا در واقع “کشف نظری انتقال‌های فاز توپولوژیکی و فاز‌های توپولوژیکی ماده”.

آقای هانس هانسون (Hans Hansson) یکی از اعضای کمیته جایزه نوبل گفت: “جایزه برای کار تئوری آنها بود. این ترکیب ریاضیات زیبا و بینش فیزیکی عمیق است. نتایج عجیب نظریه با آزمایشها تایید شده است.”

حالا، دقیقا این سه تا دانشمند چی رو اثبات کردند؟!

ویدیو: چه چیزی تصادفی نیست؟

به نظر شما چه مقدار از اتفاقاتی که در طی روز می‌افتد تصادفی است و چه مقدار از آنها خیر؟

اگر یک پدیده‌ای تصادفی نباشد، قابل فشرده‌سازی است و یک چیز را به قدری می‌توان فشرده‌سازی کرد تا دیگر کاملا تصادفی باشد. این مقدار تصادفی بودن را آنتروپی (entropy) می‌نامیم.

حال به نظر شما جهان ما تصادفی است یا از الگوی خاصی پیروی می‌کند؟

برای اینکه بیشتر متوجه این قضیه شوید و جواب سوال‌های بالا را ببینید، فیلم زیر را تماشا کنید.

چرا آسمان آبی رنگ است؟

در زندگی روزمره ما خیلی پدیده‌های فیزیکی جالب وجود دارد که گاه آنقدر برای ما تکراری شده‌اند که درباره آن‌ها فکر نمی‌کنیم و یا متوجه آن‌ها نیستیم.  یکی از این‌ پدیده‌ها آسمان است. مثلا اینکه چرا آسمان در طول روز آبی رنگ است و در موقع طلوع یا غروب خورشید رنگ قرمز به خود می‌گیرد؟ برای اینکه دلیل این پدیده را متوجه شوید، با ما همراه باشید.

شفق قطبی، هاله ای در آسمان

شفق قطبی (Aurora)، یکی از پدیده های زیبا و البته کمی ترسناک است که در نواحی قطبی اتفاق می افتد. در پدیده شفق قطبی، نور های رنگی و خیره کننده ای در  آسمان پدید می آید که منظره دیدنی را ایجاد می کند.

همانند دیگر پدیده ها، در مورد شفق قطبی هم در قدیم افسانه هایی وجود داشت.

گروهی از مردم معتقد بودند که روح انسان های خوب، به آسمان می رود، جایی که شفق قطبی است. در آنجا همیشه جشن و خوشحالی است و این نور ها، نور های جشن است! گروهی دیگر اعتقاد داشتند که ارواح با هم در آسمان توپ بازی می کنند و این نور ها، نتیجه دعوای آن هاست! و عده ای از مردم کانادا هم به آن رقص ارواح می گفتند. گروهی از سرخپوستان هم شفق قطبی را نشانه جنگ می دانستند و در موقع دیدن این نور ها، با خود چاقو حمل می کردند.

از این افسانه ها که بگذریم، دلیل واقعی این پدیده چیست؟

مایکروویو و انفجار (+آزمایش‌های زیبا و خطرناک!)

سلام!
تا به حال به طیف امواج الکترومغناطیس دقت کردید؟ من تصویرش رو براتون می‌ذارم. فرکانس امواج “مایکروویو” یا همون “ریز موج” رو رو نگاه کنید.

خب، خب! فرمول انرژی یک موج الکترومغناطیس به این شکل است:

همون طور که در عکس بالا می‌بینید، فرکانس امواج مایکروویو از امواج مرئی کم‌تر است. پس یعنی انرژی کم‌تری دارد؛ اما چرا باعث گرم شدن مواد غذایی می‌شود؟ داستان به مولکول‌های مواد غذایی بر می‌گردد.

ابر ها و فیزیک آن

شناختن نوع ابر‌های موجود در آسمان فایده‌های زیادی برای ما داره. مثلا اینکه الان احتمال داره چیزی بباره، چی بباره و …

بسیاری از مردم فکر می کنند که ابرها از بخار آب تشکیل شده اند اما آنها اشتباه فکر می کنند. ابرها از این جهت سه گروه کلی هستند؛ برخی از ابرها از ذرات ریز یخ تشکیل شده اند و برخی از قطرات بسیار ریز آب و بقیه ترکیبی از آب و یخ هستند.  درحالت عادی همیشه مقداری بخار آب در جو وجود دارد که دیده نمی شود پس برای تشکیل ابر چیزی بیش از بخار آب مورد نیاز است. برای تشکیل ابر سه عامل اساسی مورد نیاز است : 1- بخار آب به مقدار اشباع یا نزدیک به حد اشباع  2- هسته های جاذب رطوبت مانند دی اکسید کربن و ذرات ناخالصی دیگر ، کمی   3- کاهش دما به مقدار لازم.

1 2